Taulant Kadiu drejtor i Shkollës Shqipe të Michiganit në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, rrëfen ekskluzivisht për gazetën “Dielli”, Organ i Federatës Pan-Shqiptare të Amerikës VATRA, New York, ruajtjen e identitetit kombëtar, historisë, gjuhës, kulturës dhe traditës shqiptare në Michigan, nëpërmjet mësimit të gjuhës e kulturës shqipe, historisë, kulturës kombëtare dhe aktiviteteve patriotiko-kulturore. Me Taulant Kadiun bisedoi Editori i “Diellit” Sokol Paja.
![](https://vatrafederation.com/wp-content/uploads/2023/09/381233566_705002548334937_6257981408346473596_n-1024x768.jpg)
HISTORIKU I SHKOLLËS SHQIPE TË MICHIGANIT
Shkolla Shqipe e Michiganit është vërtetë një punë e dashurisë brenda komunitetit tonë. Është një nismë me vullnetarë, ku mësuesit i kushtojnë kohën dhe ekspertizën e tyre me pasion për të edukuar brezat e ardhshëm dhe për të përcjellë vlerat Shqiptare në mërgim. Ne filuam me një grup të vogël prej vetëm pesë studentësh 15 vjet më parë pranë qendrës Ballkanike në Troy Michigan, dhe është e mrekullueshme të shohim se si sot me qindra studente jane diplomuar e rritur. Gjatë këtij sezoni shkollor janë regjistruar gati 100 studentë. Kjo rritje është një dëshmi e përkushtimit të vullnetarëve tanë dhe angazhimit të komunitetit tonë për të mbajtur gjuhën dhe kulturën tonë. Vlen të përmendet, për disa vjet me radhë kjo shkollë kishte edhe dy degë të tjera respektivisht në qytetet e Livonia-s dhe Taylor-it të njohura për popullsinë e dendur shqiptare. Ajo që është veçanërisht prekëse është se shumica e vullnetarëve tanë janë ish-studentë të shkollës sonë. Ata ishin njëherë në ato karrige të shkollës, duke mësuar për trashëgiminë e tyre dhe gjuhën. Tani, ata janë kthyer për të dhënë…për të siguruar që Shkolla Shqipe të vazhdojë të zhvillohet. Për sa i përket planit mësimor, Shkolla Shqipe ofron një gamë të gjerë të mësimeve për studentët. Kemi mësimin e gjuhës Shqipe, ku përfshihen fjalori, gramatika, leximi dhe shkrimi. Përveç kësaj, kemi mësimin e valleve tradicionale shqiptare, ku studentët mësojnë vallet tona të trashëgimisë. Ne gjithashtu kemi klasa për edukatë e zhvillim karakteri, ku theksojmë vlerat dhe moralin shqiptar. Ky është një aspekt i rëndësishëm i mësimeve tona, sepse kujdesemi për formimin e të rinjve jo vetëm në aspekte teknike, por edhe në zhvillimin e tyre si individë të përgjegjshëm dhe me ndjenjë të thellë patriotike për komunitetin tonë. Së fundmi, nuk mund të harrojmë sportin. Ne inkurajojmë aktivitetet sportive për shëndetin dhe mirëqenien e përgjithshme të studentëve tanë. Kjo përfshin aktivitete të ndryshme sportive, por kryesisht futbollin që ne si shqiptarë e kemi aq përzemër. Kështu që, Shkolla Shqipe është një kombinim i pasionit, trashëgimisë, dhe vullnetarizmit që ndihmon komunitetin shqiptar të rritet dhe të ruajë thesarin e tij kulturor dhe gjuhësor.
![](https://vatrafederation.com/wp-content/uploads/2023/09/382602707_705002511668274_8898037026374867534_n-1024x768.jpg)
KURRIKULA MËSIMORE PËR TË GJITHA GRUP-MOSHAT
Shkolla Shqipe përdor një kurrikulë të përshtatur grupmoshave të ndryshme. Ky program përfshin mësimin e gjuhës Shqipe me një fokus të veçantë në përmirësimin e aftësive të komunikimit dhe leximit. Kësaj i shtohet dhe historia shqiptare të kuptojnë sadopak trashëgiminë e tyre kulturore. Klasa karakteri dhe mësimi i valleve tradicionale janë pjesë thelbësore e kurrikulës sonë për të ndihmuar studentët të kultivojnë ndjenjën e identitetit shqiptar. Përmes mësimeve të përgatitura me kujdes dhe materialeve të përshtatshme për moshën, jemi të sigurt që studentët tanë zhvillojnë njohuritë dhe aftësitë që janë të rëndësishme për identitetin dhe ruajtjen e trashëgimisë sonë në një kohë kur globalizimi po e bën akoma më të domosdoshme këtë veçori. Ndër gjërat më të rëndësishme për Shkollën Shqipe është angazhimi i prindërve. Prindërit luajnë një rol kyç në jetën e shkollës dhe në sigurimin e funksionimit të saj pa probleme. Ata janë të përfshirë në aktivitetet shkollore, ndihmojnë me organizimin e programeve kulturore dhe kontribuojnë me sa munden. Thirrja për prindërit është të kujdesen për identitetin dhe gjuhën Shqipe në familjet e tyre më shumë se kurrë. Të jenë më aktivë në përkrahjen e mësimeve të fëmijëve në shtëpi dhe të punojnë ngushtë me ta. Koha që çdo prind shpenzon me fëmijën është i vetmi investim që shpërblimin e ka të garantuar. Kështu që, prindër, ju jeni udhëheqësit e rinj të trashëgimisë sonë. Bashkë punojmë për të ruajtur dhe përhapur thesarin tonë kulturor dhe gjuhësor shqiptar.
![](https://vatrafederation.com/wp-content/uploads/2023/09/382994417_705002488334943_5575012907253140923_n-1024x768.jpg)
MËSIMI I GJUHËS SHQIPE SI FORMË E RUAJTJES SË IDENTITETIT KOMBËTAR TË SHQIPTARËVE NË MICHIGAN
Mësimi i gjuhës shqipe është një thesar i çmuar për ruajtjen e identitetit Shqiptar. Është e rëndësishme të kuptojmë se identiteti ynë Shqiptar është ngushtë i lidhur me gjuhën tonë. Por, fatkeqësisht, po shohim elementë të dobësimit të identitetit dhe gjuhës Shqipe te brezat e rinj, dhe kjo sjell me vete rreziqe të mëdha për shoqërinë tonë. Në mënyrë të natyrshme, ndryshimet e kohës, migracionet dhe globalizimi kanë sjellë ndryshime në mënyrën se si të rinjtë ndihen në lidhje me identitetin e tyre. Në disa raste, gjuha shqipe po humbet gradualisht ndër brezat e rinj, dhe kjo është një sinjal i rrezikut që përballim. Rreziqet më të mëdha janë të lidhura me procesin e asimilimit të shpejtë. Ne duhet të mësojmë si të integrohemi e jo si të asimilohemi. Ne duam të jemi një lule plot aromë e ngjyrë në buqetën shumëkombëshe të këtij vendi të bekuar. Kur gjuha dhe identiteti Shqiptar humbin fuqinë e tyre, ndryshimet mund të jenë të padëshirueshme. Prandaj, mësimi i gjuhës shqipe është aq i rsndssishsm. Është më shumë se mësimi i një gjuhe; është ruajtja e identitetit dhe trashëgimisë sonë. Është më shumë se një shkollë; është një urë që na lidh me atdhen dhe trashëgiminë tonë. Kujdesi ndaj gjuhës shqipe është një ndërgjegje e nevojshme që do të ndihmojë në mbrojtjen e identitetit dhe pasurisë sonë kulturore. Kur ne mësojmë dhe transmetojmë gjuhën shqipe, ne e ruajmë dhe e stolisim trashëgiminë tonë shqiptare për brezat që vijnë.
![](https://vatrafederation.com/wp-content/uploads/2023/09/381008371_705002685001590_4972552305298599081_n-1024x683.jpg)
SHKOLLA SHQIPE SI URË LIDHËSE MES SHQIPTARËVE DHE AMERIKANËVE
Shkolla Shqipe nuk është vetëm një vend ku mësojmë dhe transmetojmë gjuhën dhe kulturën shqiptare; ajo është gjithashtu një ambient bashkëpunues dhe miqësor ndaj publikut amerikan dhe një partner i ngushtë i autoriteteve komunale të vendit tonë dhe më tej. Në vendet ku jemi të vendosur, ne kemi përfshirë me sukses shkollën tonë në komunitetin vendas. Ne e shohim atë si një mjet për të ndërtuar lidhje të forta me komunitetin amerikan. Shkolla Shqipe është një hapësirë ku të rinjtë Shqiptarë, ndërsa mësojnë gjuhën dhe kulturën e tyre, ndihen të integruar dhe të përfshirë në shoqërinë ku jetojnë. Me autoritetet komunale, ne gëzojmë një marrëdhënie të ngrohtë dhe të fuqishme. Autoritetet vendase janë të kënaqura të na ndihmojnë në çdo mënyrë të mundshme, duke përfshirë ofrimin e hapësirave të nevojshme për mësim, ndihmën në organizimin e programeve kulturore, dhe mbështetjen në projektet tona komunitare. Ne kemi arritur të krijojmë një klimë të mrekullueshme bashkëpunimi dhe tolerance mes komunitetit tonë shqiptar dhe komunitetit vendas. Kjo ka krijuar një ambient të shëndetshëm për shkëmbim kulturor dhe dialog ndërmjet kulturave. Nuk duhet të harrojmë se në fund të fundit fëmijët me orgjinë shqiptare të lindur këtu janë po aq amerikan sa gjithë të tjerët, identiteti shqiptar është një vlerë e shtuar si për ta ashtu dhe për shoqërinë amerikane.
![](https://vatrafederation.com/wp-content/uploads/2023/09/381400356_705002708334921_6591073437323302614_n-1024x683.jpg)
MËSIMDHËNIE PËRMES TEKNOLOGJISË
Çdo klasë është e paisur me projektor e “Smart Boards” gjë që mundëson dhe lehtëson mësimdhënien. Ka vlerë të përmendet se përtej teknologjisë është ngrohtësia pasioni dhe dashuria që mesueset dhe vullnetarët reflektojnë gjatë orëve të mësimit që bëjnë nxënësit të dashurohen me Shkollen Shqipe dhe rrjedhimisht të jenë më të motivuar të mësojnë. Përtej teknologjisë fëmijët sot kanë më shumë nevojë për miqësi e ngrohtësi, për shoqëri e liri fëminore, vetëm atëherë ata mund të arrijnë potencialin e tyre të plotë. Shpeshherë mes bisedave me prindërit, me humor na thonë “nuk jemi në prindërit që sjellim fëmijët këtu, por janë fëmijët që sjellin prindërit”. Pritshmëritë ndaj çdo fëmijë janë të ndryshme dhe vështirësitë që ne së bashku me prindërit ndajmë janë nga më të ndryshmet, falë faktit që jetojmë në një vend jo-shqipfolës, por të gjithë përpiqemi të bëjmë ç’është e mundur të rrisim fëmijë të denjë për familjen, shoqërinë e kombin.
![](https://vatrafederation.com/wp-content/uploads/2023/09/382590070_705002655001593_964674035548180680_n-1024x683.jpg)
KUSH ËSHTË TAULANT KADIU?
Merita jonë është tek bashkëpunimi dhe puna e gjithë mësuesve, vullnetarëve, prindërve e nxënësve që tashmë pas 15 vitesh me radhë ende gëzojmë e festojmë Shkollën Shqipe të Michiganit. Unë jam një shërbëtor i thjeshtë i komunitetit. Vij nga një familje që kalvari i vuajtjve nën diktaturën komuniste e bëri më të fortë e të motivuar të edukojë breza ku dashuria dhe jo urrejtja, edukimi e jo injoranca, bashkimi e jo ndarja të jenë vlerat për të cilat do përpiqemi me të gjitha forcat të rrënjosim dhe që kurrë me kohë të tilla të mos përjetohen. Unë jam Inxhinier Ndërtimi i Licensuar në shtetin e Michiganit. Ndodhem në Michigan prej 2002-shit dhe kam përfunduar studimet pas-Universitare në Universitetin e Wayne State-it në Detroit. Kam një kompani modeste ndërtimi dhe punoj vullnetarisht në Shkollën Shqipe të Michiganit.